“Kim geldi?” sorusuna bir yer adıyla yanıt vermek, çocuğun her zaman dinlemediği anlamına gelmez. Soruyu anlama ve yanıt oluşturma farklı basamaklar taşır. Kullanılan soru sözcüğü, cümlenin uzunluğu, bağlam ve çocuğun o ortamda iletişim kurma koşulları birlikte ele alınmalıdır.
İçindekiler
- Soru türlerini ayırın
- Tam cümleyi ve yanıtı kaydedin
- Soru sayısını artırmak her zaman yardımcı olmaz
- Anlama mı, sözcük bulma mı?
- Değerlendirmeye hazırlanırken
- Sık sorulan sorular
- İlgisiz cevap vermek otizm belirtisi mi?
- Aynı soruyu daha yüksek sesle soralım mı?
- Her soruya tam cümle beklenmeli mi?
- Kaynaklar
Soru türlerini ayırın
Bir resimde nesne göstermeyi isteyen soru ile olayın nedenini açıklamayı isteyen soru aynı düzeyde değildir. Norfolk NHS kaynakları, farklı soru türlerinin farklı dil talepleri taşıdığını vurgular. Çocuğun yaşı ve öğretim deneyimi dikkate alınmalıdır.
Örneğin aynı resim için “Çocuk nerede?” ile “Neden şemsiyesini açtı?” soruları farklı yanıtlar gerektirir. İkincisinde zorlanmak, ilk soruyu da anlamadığı anlamına gelmez. Bu örnek bir değerlendirme ölçeği değil, görüşmede kullanılabilecek bir karşılaştırmadır.
Tam cümleyi ve yanıtı kaydedin
“Alakasız cevap veriyor” yerine sorunun ve cevabın kısa örneğini paylaşın. Öncesinde hangi konunun konuşulduğunu da ekleyin. Çocuk önceki soruya devam etmiş, bir sözcüğü farklı anlamış veya başka bir olaya dönmüş olabilir; nedeni gözlemden kesinleştirmeyin.
Birden çok soru aynı anda sorulmuşsa bunu belirtin. Öğretmen, kısa ve tek odaklı bir soruyla yanıtın değişip değişmediğini inceleyebilir. Evde uzun bir soru listesiyle çocuğu sınamak gerekli değildir.
Soru sayısını artırmak her zaman yardımcı olmaz
Gateshead NHS soru kullanımı kaynağı, yetişkinlerin iletişim biçimini düşünmesini sağlar. Etkileşimi yalnızca sorulardan oluşturmamak ve çocuğun anlatmak istediğine karşılık vermek önemlidir. Yanıt için ne kadar zaman gerektiği kişiye göre değişebilir.
Örneğin resme ilişkin bir yorumdan sonra doğal paylaşım beklenebilir. Çocuğun ilgisini izlemek, konuşmayı sürekli doğru cevap bulmaya dönüştürmekten farklıdır. Güçlük kaygıyla ilişkiliyse yalnızca daha kolay sorular vermek bütün gereksinimi karşılamayabilir.
Anlama mı, sözcük bulma mı?
Yönergeleri takip etme ve kelime bulma güçlüğü yazıları farklı olasılıkları ayrı ele alır. Bir yanıtın ilgisiz görünmesi, hangi basamağın zorlandığını tek başına açıklamaz. İşitme veya başka sağlık kaygıları varsa uygun sağlık uzmanıyla paylaşılmalıdır.
Öğretmenin farklı derslerdeki gözlemiyle aile örneklerini birleştirin. Katılım etkileniyor veya güçlük sürüyorsa değerlendirme planlayın. Çocuğun kolay yanıtladığı soru örnekleri de zorlandıkları kadar yararlı bilgi verir.
Değerlendirmeye hazırlanırken
İzmir’de görüşmeye gelirken çocuğun yanıt verdiği ve zorlandığı birkaç soruyu birlikte paylaşın. İzmir Dil ve Konuşma Uzmanları sayfamızdan kadroyu inceleyerek dil değerlendirmesinin kapsamını sorabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
İlgisiz cevap vermek otizm belirtisi mi?
Tek bir iletişim örneğinden tanı çıkarılmaz. Dil, bağlam, günlük işlev ve gerektiğinde diğer gelişim alanları değerlendirilir.
Aynı soruyu daha yüksek sesle soralım mı?
Ses yüksekliği anlamayı açıklamaz. Soru yapısı ve işitmeyle ilgili kaygılar ayrı ele alınmalıdır.
Her soruya tam cümle beklenmeli mi?
Beklenti yaşa, göreve ve iletişim düzeyine göre değişir. Gereksiz yanıt baskısından kaçınılmalıdır.
Kaynaklar
Genel bilgilendirme içindir; bireysel değerlendirme, tanı veya tedavi yerine geçmez. Örnek gözlemler ve etkinlikler standart test değildir.
İz Duyum Editör Ekibi
Bu içerik uzman kadromuz tarafından hazırlanmıştır.